ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΔΟΜΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΞΥΛΟΣΤΕΓΩΝ ΝΑΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 15ος–19ος αιώνας

Description

Οι ξυλόστεγες βασιλικές, οι οποίες εμφανίστηκαν στα μέσα του 15ου αιώνα στην περιοχή της οροσειράς του Τροόδους στην Κύπρο, αποτελούν ένα ιδιόμορφο κατασκευαστικό σύστημα σε μια γεωγραφικά περιορισμένη περιοχή. Η τυπική βασιλική είναι μονόκλιτη, σχετικά μικρών διαστάσεων με λιθοδομή από την τοπική ηφαιστειογενή πέτρα και διαθέτει δίκλινη οξυκόρυφη ξύλινη στέγη με επίπεδα κεραμίδια.

Έχουν καταγραφεί πέραν των εκατόν τριάντα βασιλικών, οι περισσότερες από τις οποίες είναι μονόκλιτες ενώ υπάρχουν και πέραν των είκοσι τρίκλιτων βασιλικών. Υπάρχουν επίσης μερικές περιπτώσεις μονόκλιτων βασιλικών οι οποίες επεκτάθηκαν, σε μεταγενέστερο από το αρχικό στάδιο, με δεύτερο κλίτος ή στοές. Επιπρόσθετα επισημαίνονται περιπτώσεις ξυλόστεγων βασιλικών οι οποίες προήλθαν από μετασκευή λιθόδμητων ναών και περιπτώσεις επικαλυπτικών  στεγών πάνω από θολωτούς ναούς.

Το κατασκευαστικό σύστημα της στέγης επιδεικνύει υψηλό βαθμό τεχνολογικής γνώσης και εφαρμογής σε θέματα συνδεσμολογίας του ξύλου, στατικής και αντισεισμικής συμπεριφοράς, βιοκλιματικής  λειτουργίας, ευελιξίας επέκτασης και προσαρμογής και σε πρόνοιες σχεδιασμού για ευχερείς μελλοντικές επισκευές.

Στο βιβλίο επισημαίνονται επίσης οι μορφολογικές κυρίως επιδράσεις από την Δυτική Ευρώπη και οι κατασκευαστικές επιδράσεις από την Ανατολική κατασκευαστική φιλοσοφία. Οι δύο αυτές τάσεις συνδυαζόμενες, παρήγαγαν ένα ιδιότυπο και μοναδικό σύστημα στέγασης, υψηλού επιπέδου δημιουργικής σύλληψης και κατασκευαστικής αρτιότητας.