Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΗ ΚΑΙ Η ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΡΝΟΥ do.co.mo.mo 05

Description

docomomo 5 Η ελληνική πόλη και η πολεοδομία του Μοντέρνου

Σειρά «Τετράδια του Μοντέρνου» 5
Τα «Τετράδια του Μοντέρνου» είναι ένας κύκλος παρεμβάσεων που κινείται με πρωτοβουλία της Ελληνικής ομάδας do.co.mo.mo. και έχει τοποθετήσει στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος τη μοντέρνα αρχιτεκτονική.

Η πολεοδομία του Μοντέρνου επιχείρησε να συνθέσει τις κοινωνικές και μεταρρυθμιστικές ιδέες, τα τεχνολογικά επιτεύγματα, τη μέριμνα για τη δημόσια υγεία και τις αισθητικές αναζητήσεις της νεωτερικής εποχής. Η απήχησή της στην ελληνική πόλη δεν είναι ευδιάκριτη. Στον τόμο αυτό διερευνώνται από 37 αρχιτέκτονες και πολεοδόμους τα όρια της παρουσίας της. Πώς εκφράζονται οι αρχές του Μοντέρνου στην περίοδο εγκατάστασης των προσφύγων, στην μεταπολεμική ανοικοδόμηση, ή σε εκείνη που ακολούθησε τους μεγάλους σεισμούς; Πώς επιδρά στο ελληνικό αστικό τοπίο η αρχιτεκτονική των σχολείων της δεκαετίας του 1930, των τουριστικών και εργατικών εγκαταστάσεων της δεκαετίας του 1960; Πότε και πώς εμφανίζεται το Μοντέρνο σε μεγάλης κλίμακας σχεδιασμό στην Ελλάδα; Πώς συνυπάρχει με την υπάρχουσα ελληνική πόλη, τις ιστορικές μορφές και τυπολογίες, την αρχιτεκτονική και αστική κληρονομιά; Μπορούν να ενταχθούν στο σύγχρονο αστικό ιστό μοντέρνα οικιστικά συγκροτήματα εκφράζοντας το πνεύμα των σχεδιαστών τους, και να προσφέρουν ταυτόχρονα λύσεις για τα σύγχρονα προβλήματα; Αγκάλιασε η ελληνική πόλη το Μοντέρνο; Γίναμε ποτέ μοντέρνοι;

Tο do.co.mo.mo. (international working party for the documentation and conservation of buildings, sites and neighbourhoods of the modern movement – διεθνής ομάδα εργασίας για την τεκμηρίωση και διατήρηση κτιρίων, τόπων και συνόλων του μοντέρνου κινήματος) είναι ένας διεθνής μη-κυβερνητικός οργανισμός που ιδρύθηκε το 1990 και σήμερα έχει 46 εθνικές ομάδες – η Ελληνική ομάδα do.co.mo.mo. ιδρύθηκε το 1990.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΜΟΝΤΕΡΝΑΣ ΠΟΛΗΣ ΤΟΥ ΜΕΣΟΠΟΛΕΜΟΥ

• Μάρω Καρδαμίτση-Αδάμη – Βύρωνας – Νέα Αλεξάνδρεια – Κόρινθος. Τρεις αστικοί μεσοπολεμικοί οικισμοί
• Μαργαρίτα Γραφάκου – Ο προσφυγικός συνοικισμός του Γυθείου και η ένταξή του στον πολεοδομικό και κοινωνικοοικονομικό ιστό της πόλης
• Michele Stavagna – Which Modernism is bad? Erich Mendelsohn and the Acropolis in danger (1931)
• Αρετή Σακελλαρίδου, Πασχάλης Σαμαρίνης, Ευαγγελία Χατζηκωνσταντίνου – Προγράμματα οδοποιίας του Μεσοπολέμου και η Σύμβαση Μακρή. Ο ιδιαίτερος δρόμος του ελληνικού εκσυγχρονισμού
• Γεώργιος Μ. Σαρηγιάννης – Μεταφορά των αρχών της πολεοδομίας του Μοντέρνου Κινήματος στον ελληνικό χώρο, από τον Μεσοπόλεμο μέχρι και την δεκαετία του ’60

ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΠΟΛΕΜΙΚΗ ΕΠΟΧΗ

• Παναγιώτης Τουρνικιώτης – Μοντέρνες ιδέες και σχέδια: μητροπολιτικά οράματα λίγο πριν και αμέσως μετά από τον πόλεμο
• Γαρυφαλλιά Κατσαβουνίδου – “Που είναι τα παιδιά;”: Δημόσιοι χώροι για παιχνίδι στην πόλη του μοντέρνου
• Αλέκα Καραδήμου-Γερόλυμπου – Όταν το Μοντέρνο δεν ήταν μόνον στυλ. Ελληνική πολεοδομία στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια (1945 – 1950)
• Άλκηστη Δανιήλ – Ο πειραματικός οικισμός του Αγίου Γεωργίου στο Κερατσίνι, Πειραιάς (1947)

Η ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ

• Γρηγόρης Καυκαλάς – Δεν γίναμε ποτέ μοντέρνοι: το ανέφικτο όραμα του πολεοδομικού σχεδιασμού και η Θεσσαλονίκη της δεκαετίας του 1960
• Βασιλική Πετρίδου, Παναγιώτης Πάγκαλος – Πόσο μοντέρνες ήταν οι ελληνικές πόλεις τη δεκαετία του ’60; Η περίπτωση της Πάτρας
• Νίκος Σκουτέλης – Σχέσεις όσμωσης μεταξύ φυσικού και τεχνητού στην πολεοδομική σκέψη του Τάκη Ζενέτου
• Βάννα Σφακιανάκη – Ο Ελληνικός δρόμος άρνησης του πολεοδομικού σχεδιασμού. Το παράδειγμα του Ηρακλείου

ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΥΣΤΕΡΟΥ ΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΥ

• Δημήτρης Φατούρος – Η αρχιτεκτονική και οι πραγματικότητες του ’60
• Ηλίας Κωνσταντόπουλος – Οικισμός στο Δίστομο Βοιωτίας
• Βασίλης Κολώνας – Από τα Ξενία στα τουριστικά χωριά. Από την “αρχιτεκτονική” στην “πολεοδομία” του τουρισμού στην Ελλάδα (1950 – 1975)
• Όλγα Τουλούμη – Ηλεκτρονικές Συναρμογές στην Πόλη

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ. ΠΑΡΟΥΣΙΕΣ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΡΝΟΥ ΣΤΟΝ ΙΣΤΟ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ

• Άγις Αναστασιάδης, Αθηνά Βιτοπούλου – Μοντέρνο κίνημα, ιδιοκτησία γης και αστικός ιστός: δυνατότητες επεμβάσεων αστικής ανάπλασης στο κέντρο της Θεσσαλονίκης
• Νίκος Καλογήρου, Αλκμήνη Πάκα, Τάσος Τέλλιος, Τατιάνα Τζάκα – Η προστασία του μοντέρνου αστικού τοπίου. Μια διερεύνηση της ανάπλασης του χώρου της Δ.Ε.Θ. στην κεντρική Θεσσαλονίκη
• Χάρις Χριστοδούλου – Συγκροτήματα κοινωνικής κατοικίας της πρώτης μεταπολεμικής περιόδου στη Θεσσαλονίκη: Μετασχηματισμοί και αστικοί συσχετισμοί στο οικιστικό περιβάλλον της σύγχρονης πόλης
• Βίλμα Χαστάογλου-Μαρτινίδη – Η κατασκευή της Νέας Παραλίας στη Θεσσαλονίκη, 1953 – 1972. 1. Η πρώτη φάση: 1953 – 1962
• Ευαγγελία Αθανασίου – Η κατασκευή της Νέας Παραλίας στη Θεσσαλονίκη, 1953 – 1972. 2. Η επέκταση του σχεδίου προς τα ανατολικά και η εξέλιξη στο χρόνο
• Σοφία Βυζοβίτη – Νέα Παραλία Θεσσαλονίκης: Χαρτογραφήσεις της αστικής ελεύθερης επιφάνειας
• Βασιλική Μάσεν – Συνοικισμός Τερψιθέα, Δήμου Σταυρούπολης. Από την ρυμοτομία του ’30 στο βιομηχανικό τοπίο του ’50

ΠΡΟΣΚΕΚΛΗΜΕΝΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ

• Στυλιανή Φιλίππου – Μπραζίλια: Η Μεταποικιοκρατική, Μοντέρνα Πρωτεύουσα της Βραζιλίας
• Μαριλένα Κουρνιάτη – Η μοντέρνα πόλη των Team 10. Η σύλληψη της ανθρώπινης κατοικίας μέσω της θεώρησης του “άλλου”
• ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ

404 σελίδες, ασπρόμαυρη εικονογράφηση / 15 x 24 cm / Ελληνικά